Humanitar əməkdaşlıq və diplomatiya: Bakı Rusiya-İran marşrutunda- ÖZƏL 

Rusiya İrana humanitar yardımı Azərbaycan vasitəsilə çatdıracaq. Qeyd edilib ki, Azərbaycana dərman preparatlarının çatdırılması nazirlik tərəfindən həyata keçiriləcək. Daha sonra isə onlar İran hökumətinin səlahiyyətli nümayəndələrinə təhvil veriləcək. 
Azərbaycan vasitəsilə Rusiya humanitar yardımının İrana çatdırılması regional diplomatiyaya, Rusiya-İran-Azərbaycan münasibətlərinə və qonşu ölkələr üçün geopolitik mesajlara necə təsir göstərə bilər?
Mövzu ilə bağlı siyasi şərhçi Xasay Gəraylı Olaylar.az-a açıqlama verib: 
" Bu hadisə təkcə humanitar məsələ deyil, regional diplomatiya və geosiyasi balans baxımından da maraqlı siqnallar verir. Xüsusilə Rusiya, Azərbaycan və İran arasında münasibətlər kontekstində bir neçə istiqamətdə analiz etmək olar.
1. Regional diplomatiyaya təsiri
Azərbaycanın vasitəçi kimi istifadə olunması regionda onun logistik və diplomatik körpü rolunu göstərir. Azərbaycan həm Rusiya, həm də İranla işləyə bilən nadir ölkələrdən biridir. Bu addım Azərbaycanın etibarlı tranzit və humanitar platforma olduğunu göstərir.
Regionda gərginliklər olduğu halda belə Bakı kommunikasiya kanallarını açıq saxlayan aktor kimi görünür. Bu, Azərbaycanın son illərdə apardığı balanslaşdırılmış xarici siyasətin davamıdır.
2. Rusiya-İran münasibətlərinə göndərilən siqnal
Rusiya və İran son illərdə siyasi və iqtisadi baxımdan daha çox yaxınlaşırlar.
Bu humanitar yardım, Rusiyanın İranla əməkdaşlığının davam etdiyini göstərir.
Qərb sanksiyalarına baxmayaraq Moskva və Tehran arasında praktik əməkdaşlıq kanalları işləkdir. Rusiya regionda təsirini qoruduğunu nümayiş etdirir. Yəni, bu addım həm humanitar, həm də siyasi jest kimi oxuna bilər.
3. Azərbaycan üçün diplomatik mesaj
Azərbaycan üçün bu əməliyyat bir neçə mesaj verir: 
Regional logistika mərkəzi kimi Azərbaycanın nəqliyyat dəhlizləri və infrastrukturu (xüsusilə Şimal-Cənub istiqaməti) ön plana çıxır.
Etibarlı tərəfdaş imici, həm Moskva, həm Tehran Bakıya etibar edir. Azərbaycan həm Qərb, həm Rusiya, həm də İranla əlaqələri paralel saxlaya bilir.
Bu əməliyyat regiona bir neçə incə mesaj göndərir: Regional əməkdaşlıq davam edir. Yəni, böyük siyasi problemlərə baxmayaraq humanitar əməkdaşlıq mümkündür. Alternativ logistika marşrutları işləkdir. Bu, xüsusilə Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi üçün simvolik addımdır. Bakı diplomatik platforma rolunu gücləndirir. Azərbaycan regionda yalnız enerji ölkəsi deyil, geosiyasi vasitəçi kimi də çıxış edir.
Qonşu ölkələr üçün əhəmiyyəti artır. Bu prosesdə Türkiyə- Azərbaycanın regional rolu güclənir, Gürcüstan tranzit rəqabəti kontekstində diqqət çəkir, Ermənistan regionda yeni logistika və əməkdaşlıq platformalarının formalaşdığını göstərir. 
Bu humanitar əməliyyat kiçik görünə bilər, amma geosiyasi baxımdan üç əsas mesaj verir: Azərbaycan regionda etibarlı tranzit və diplomatik körpüdür. Rusiya və İran əməkdaşlığı praktik səviyyədə davam edir.
Cənubi Qafqaz regional logistika və diplomatiya üçün mühüm platformaya çevrilir". 

Zeynəb Mustafazadə