Bəhruz Quliyev: İsrailin qərarı Azərbaycanın regional gücünün etirafıdır – ÖZƏL
"Qüds Erməni Patriarxlığının İsrail parlamentinin gündəliyindən qondarma "erməni soyqırımı" ilə bağlı qanun layihəsinin çıxarılmasına münasibət bildirməsi, əslində, təkcə dini qurumun mövqeyi kimi deyil, həm də regionda gedən geosiyasi proseslərə verilən siyasi reaksiya kimi qiymətləndirilməlidir. Bu bəyanatda Azərbaycanın adının xüsusi vurğulanması isə rəsmi Bakının İsraillə münasibətlərinin son illərdə keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəldiyinin etirafı kimi də dəyərləndirilə bilər."
Bu fikirləri Səs qəzetinin baş redaktoru, siyasi ekspert Bəhruz Quliyev Olaylar.az-a deyib. Ekspert qeyd edib ki, Azərbaycan və İsrail arasında münasibətlər artıq yalnız enerji, təhlükəsizlik və iqtisadi əməkdaşlıqla məhdudlaşmır. İki ölkə arasında formalaşmış strateji tərəfdaşlıq qarşılıqlı etimada əsaslanır və regional məsələlərdə də özünü göstərir. Məhz buna görə də bəzi dairələr İsrailin qəbul etdiyi və ya etmədiyi qərarlarda Azərbaycanın mövqeyini nəzərə aldığını iddia edir. Bununla belə, İsrail parlamentinin daxili qərarlarının hansı konkret amillərlə formalaşdığı barədə qəti nəticə çıxarmaq üçün rəsmi təsdiqlənmiş faktlar mövcud deyil. Qüds Erməni Patriarxlığının bəyanatı daha çox siyasi mesaj xarakteri daşıyır. Bu, İsrail ictimai rəyinə və siyasi dairələrinə təsir göstərmək, eyni zamanda Azərbaycan-İsrail yaxınlaşmasını kölgə altına almaq cəhdi kimi də qiymətləndirilə bilər. Ermənistan uzun illər müxtəlif platformalarda qondarma "erməni soyqırımı" məsələsini xarici siyasət aləti kimi istifadə edib. Bu səbəbdən həmin mövzunun yenidən gündəmə gətirilməsi təsadüfi deyil.
Bunun diplomatik münasibətlərə təsirinə gəlincə, hazırkı mərhələdə Azərbaycan-İsrail əlaqələrinin bu cür açıqlamalarla sarsılacağını düşünmək üçün ciddi əsas görünmür. İki ölkə arasında əməkdaşlıq uzunmüddətli strateji maraqlara söykənir və ayrı-ayrı bəyanatlardan daha dərin siyasi və iqtisadi məzmun daşıyır. İsrail də xarici siyasət qərarlarını ilk növbədə milli maraqları əsasında formalaşdırır.
"Eyni zamanda, belə iddiaların informasiya müstəvisində müzakirələrin artmasına, müxtəlif lobbi qruplarının fəallığının yüksəlməsinə səbəb olacağı istisna deyil. Lakin Yaxın Şərqdə mürəkkəb təhlükəsizlik şəraiti, Cənubi Qafqazda yeni geosiyasi reallıqlar və Azərbaycan-İsrail strateji əməkdaşlığının mövcud səviyyəsi nəzərə alınarsa, bu cür bəyanatların iki ölkə arasında formalaşmış münasibətlərin mahiyyətini dəyişəcəyi inandırıcı görünmür.
Düşünürəm ki, Qüds Erməni Patriarxlığının açıqlaması bir daha göstərir ki, Azərbaycan artıq regionda yalnız öz maraqlarını müdafiə edən dövlət deyil, həm də tərəfdaşlarının siyasi gündəmində nəzərə alınan mühüm aktora çevrilib. Bununla yanaşı, İsrail parlamentinin qərarlarının məhz Azərbaycanın təsiri ilə qəbul edildiyini qəti şəkildə təsdiqləyən rəsmi sübut olmadığından, bu iddialara ehtiyatla yanaşmaq və onları daha çox siyasi müstəvidə aparılan polemikanın tərkib hissəsi kimi qiymətləndirmək məqsədəuyğundur", - deyə B.Quliyev əlavə edib.
Səidə Ramazanova