Serbiya və Azərbaycan bir-birinin ərazi bütövlüyünü dəstəkləyir
"Serbiya-Azərbaycan əlaqələrinin gələcəyi ilə bağlı ancaq nikbin fikirdə olmaq olar"
Serbiya Respublikasının Prezidenti Aleksandar Vuçiç dekabrın 20-də Azərbaycan Respublikasına işgüzar səfərə gəldi. Səfər çərçivəsində bir sıra məsələlər ətrafında müzakirələr aparıldı və razılaşmalar əldə edildi. Prezident İlham Əliyev mtbuata bəyənatında qeyd etdi ki, bir çox sahələr üzrə əməkdaşlığın artıq böyük tarixi var: "İlk növbədə bildirməliyəm ki, Serbiya və Azərbaycan strateji tərəfdaşdırlar, strateji tərəfdaşlığa dair bir neçə sənəd imzalanmışdır. Biz hər zaman bir-birimizin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini dəstəkləmişik, dəstəkləyirik və bu siyasət dəyişməz olaraq qalacaq. Biz beynəlxalq hüququn tərəfdarıyıq və əminik ki, ölkələr arasında münasibətlər ancaq beynəlxalq hüququn norma və prinsipləri əsasında tənzimlənə bilər. Bu sahədə dünyada müşahidə olunan ikili standartların təzahürləri, əlbəttə ki, bizi çox narahat edir. Beynəlxalq hüququn norma və prinsipləri bütün ölkələr üçün əsas olmalıdır". Prezident İlham Əliyev əlavə edib ki, Serbiya-Azərbaycan əlaqələrinin gələcəyi ilə bağlı ancaq nikbin fikirdə olmaq olar: "Bir sözlə, ikitərəfli əlaqələrə bir daha nəzər salarkən görürük ki, bütün sahələrdə bu əlaqələr dostluq və qarşılıqlı anlaşma üzərində qurulmuşdur. Əminəm ki, biz gələn ili də bu ab-hava şəraitində keçirəcəyik. Çünki bu il ikitərəfli əlaqələrimiz üçün çox uğurlu olub. Həm qarşılıqlı iki səfər, eyni zamanda, bizim nümayəndə heyətlərinin üzvlərinin təmasları və bütövlükdə Serbiya-Azərbaycan əlaqələrinin gələcəyi ilə bağlı ancaq nikbin fikirdə olmaq olar". Dövlət başçılarının görüşündə enerji təhlükəsizliyi, müdafiə və hərbi sənaye kimi vacib məsələlər ətrafında müzakirələr aparılıb. Siyasi ekspertlər hesab edirlər ki, Serbiya Respublikasının Prezidenti Aleksandar Vuçiçin ölkəmizə səfəri və əldə edilən razılışamalar iki dövlət arasında əlaqələrin daha da inkişafına təkan verəcək. Elə politoloq Turan Rzayev də hesab edir ki, Vuçiçin səfəri hər nə qədər işgüzar xarakterli olsa da kifayət qədər diqqət çəkir: "Məsələ ondadır ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Serbiya Respublikasına rəsmi səfərindən heç bir ay keçməyib (noyabrın 23). Görünür Vuçiçin azərbaycanlı həmkarının təcrübəsinə və məsləhətlərinə ehtiyacı var. Serbiya və Azərbaycan prezidentlərinin son bir ayda qarşılıqlı səfərlər etməsinin bir çox səbəbi ola bilər, lakin ilk ağlagələn variant mövcud Serbiya-Kosova gərginliyidir. Rəsmi Belqrad Priştina ilə son 10 ilin ən böyük gərginliyini yaşayır. Tərəflər arasında bir müddətdir davam edən avtomobil nömrəsi böhranı noyabrın 21-də Kosovanın ərazisinə daxil olacaq Serbiya nömrə nişanlı avtomobillərə cərimə tətbiq edəcəyini açıqlaması ilə pik həddə çatıb. Vuçiç yaxşı bilir ki, ehtimal serb-alban silahlı toqquşması Belqrad üçün baha başa gələ bilər. Söhbət rəsmi Belqradın həm beynəlxalq təzyiq ilə üzləşməsi, həm də Avropa Birliyinə üzvlük prosesinin dayandırılmasından gedir. Bundan başqa Kosovada NATO-nun sülhməramlı qüvvələri mövcuddur və ora hər hansı genişmiqyaslı hücum həmin qüvvələrlə qarşı-qarşıya gəlmək deməkdir".
Onun sözlərinə görə, Serbiya prezidenti Azərbaycan prezidentinə hörmət edir və bu gün özünün üzləşdiyi situasiya ilə onun da üzləşdiyini yaxşı bilir: "Vuçiç Azərbaycan prezidentinin Serbiyaya səfəri zamanı "biz Prezident İlham Əliyevdən çox şey öyrənə bilərik" demişdi. Əslində onun bu sözləri həm də "mən nə etməliyəm" sualıdır. Görünür Vuçiç artıq bu sualı birbaşa vermək və cavabını öyrənmək üçün ölkəmizə səfərə gəlib. Əslində Serbiyanın mövcud gərginliyini sonlandırmasının bir neçə yolu var: Birinci, rəsmi Belqrad Rusiyanı dəstəkləməkdən imtina etməlidir. Məsələ ondadır ki, Qərb bu məsələdə Kosovoya açıq şəkildə dəstək verir. Bu dəstəyin əsas səbəbi də Serbiyanın Qərbin Rusiyaya qarşı tətbiq etdiyi sanksiyalara qoşulmamasıdır. Belqrad indiki məqamda Rusiyaya qarşı mövqeyini dəyişsə mümkündür ki, Qərb də gərginliyin azalması istiqamətində Kosova hakimiyyətinə təzyiq edə bilər. İkinci, Serbiya Qazaxıstan variantına da əl ata bilər. Söhbət Rusiyaya qarşı sanksiyalar tətbiq etmədən iki dövlət arasında münasibətlərin pisləşdiyi eyforiyası yaratmaqdan gedir. Üçüncü, Prezident İlham Əliyev Vuçiçə Azərbaycansayağı balans siyasətində məsləhət görə bilər. Söhbət Ukraynaya humanitar yardım edib, Rusiyanın işğalını tanımamaqdan gedir. Belə bir addımdan Rusiya tərəfi də narazı qalmaz. Rəsmi Bakı bütün hallarda Serbiya və Kosovaya vasitəçilik missiyasını da təqdim edə bilər. Prinsip etibarilə hər iki ölkə ilə müsbət əlaqələr var".
Nurlan