ABŞ-ın müttəfiq kimi rolu ilə bağlı Avropada pessimizm artır

Avropa Xarici Əlaqələr Şurasının (ECFR) beyin mərkəzi tərəfindən aparılan sorğuya əsasən, ABŞ-ın müttəfiq kimi rolu ilə bağlı Avropada pessimizm artır.

Xarici medianın məlumatına görə, avropalıların Amerika təhlükəsizlik zəmanətlərinə inamı tarixi minimuma düşüb: sorğuda iştirak edən 15 ölkənin hər on sakinindən yalnız biri ABŞ-ı müttəfiq hesab edir və bütün ölkələrdə əhalinin əksəriyyəti hücum halında Vaşinqtonun onlara kömək edəcəyinə şübhə ilə yanaşır.

May ayında Avstriya, Bolqarıstan, Böyük Britaniya, Macarıstan, Almaniya, Danimarka, İspaniya, İtaliya, Niderland, Polşa, Portuqaliya, Fransa, İsveçrə, İsveç və Estoniyada keçirilən sorğunun nəticələrinə görə, bu ölkələrdə respondentlərin orta hesabla yalnız 11%-i ABŞ-ı müttəfiq hesab edir.

Altı ay əvvəl bu rəqəm 16%, 2024-cü ilin noyabr ayında isə 22% idi. Əsas fikir ABŞ-nin hazırda "vacib tərəfdaş" olmasıdır, sorğuda iştirak edən avropalıların 13%-i ABŞ-ı rəqib, 12%-i isə birbaşa düşmən hesab etdiklərini bildirib.

Sorğu həmçinin müəyyən edib ki, bir çox avropalı Donald Trampın vəzifədən getməsindən sonra Vaşinqtonla münasibətlərin yaxşılaşacağına inansa da, ABŞ-nin etibarsızlığını nəzərə alaraq, Avropanın müdafiəsinə güvənərək özlərini müdafiə etməyə daha çox hazırdırlar.

Sorğuda iştirak edən demək olar ki, hər bir ölkədə respondentlərin əksəriyyəti ölkələrinin Amerika hərbi texnikasından strateji asılılığını azaltmalı olduğunu bildirib.

Sorğuya görə, avropalılar ötən ilə nisbətən orta hesabla 4% daha çox milli müdafiə xərclərini dəstəkləyirlər və İtaliya böyük əksəriyyətin bunun əleyhinə çıxdığı yeganə ölkədir.

NATO-nun yalnız AB ölkələrindən ibarət yeni müdafiə qurumu ilə əvəz edilməsi ideyasını 29% dəstəkləyib, Bolqarıstan istisna olmaqla, demək olar ki, bütün ölkələrdə üstünlük təşkil edən fikir Trampın vəzifədən getməsindən sonra ABŞ-AB münasibətlərinin "çox güman ki, yaxşılaşacağı"dır - bu fikir Danimarka, İspaniya, Niderland, Fransa və İsveçdə respondentlərin 60%-i və ya daha çoxu tərəfindən paylaşılıb.