Pandemiya dövründə texnoloji vasitələrdən çox istifadənin gözlərimizə təsiri - Oftalmoloq şərh edir
Uzun müddətdir ki, bütün dünyanı əhatə edən COVID-19 pandemiyası ilə mübarizə aparırıq. Bu dönəmdə qoyulan məhdudiyyətlər öz növbəsində elektron vasitələrə olan tələbatı da artırır. Bunun da fəsadları bilavasitə orqanizmimizə öz mənfi təsirini göstərməkdədir. Yüklənməyə məruz qalan orqanlardan biri hətta deyərdim ki, birincisi də gözlərimizdir.
"Gözlər qəlbin aynasıdır" deyirlər. Bəs qəlbimizin aynasını texnoloji vasitələrin zərərindən necə qorumalıyıq?
"Müasir dövrdə yaşayırıq istəsək də, istəməsək də elektron vasitələrdən asılıyıq. Bunların həyatımızda yaxşı mənada rolu böyükdür. Yüksək texnologiyanın həyatımızda rolu danılmazdır. Yalnız bunun, təəssüf olsun ki, neqativ üzü ilə də qarşılaşırıq. Bildiyiniz kimi, hazırda dərslərimizin onliyan formatda keçməsi də körpələrimiz və yetişməkdə olan gənc nəslimizin gözlərinə öz mənfi təsirini göstərir."
Bu fikirləri "İki sahil"ə açıqlamasında tibb universitetinin Tedris terapevtik korpusunun həkim oftalmoloqu Dr. Vəfa Abbasova söyləyib.
Uzun müddət elektron vasitələrdən istifadə həm böyüklər də, həm də uşaqlarda gözlərdə quruluq yaradır
Oftolmoloqun sözlərinə görə, inkişafda olan orqanizmdə gözlər də böyüməkdədir. Yaxına uzunmüddətli baxmaq isə gözlərimizə düşən yükü artırır. Və nəticədə gözdə akkomadasiyanin spazmı yaranır. Akkomadasiya gözlərin müxtəlif məsafələrdən dəqiq görmə qabiliyyətidir.Bu funksiyanı gözümüzün bülluru öz əyrilik radiusunu dəyishməklə yerinə yetirir.Bunun nəticəsində gözlərin şüasındırma qabiliyyəti artır.Akkomadasiya prosesi kirpikli əzələnin(siliar) və büllurun elastikliyi hesabına baş verir. Həkim müayinəsi zamanı *akkomadasiyanın spazmı* diaqnozu qoyula bilər.Bu o deməkdir ki,göz uzun müddət yaxın məsafəyə fokuslandığı üçün siliar əzələnin spazmı baş verib. Bu da uzağa görməni nisbi olaraq məhdudlasdıra bilər və bəzən də miopiyaya meyillilik yaradır. Uzunmüddətli elektron vasitələrdən istifadə həm böyüklər də, həm də uşaqlarda gözlərdə quruluq yaradır. Bu zaman pasiyentlerimizin şikayətləri ən çox qızartı, yanma, batma, gözlərdə qum hissiyyatı olur. Tibbi baxımdan isə normalda gözlərimiz bir dəqiqədə 16-18 dəfə fizioloji olaraq qırpma hərəkətini icra edir. Bu da öz növbəsinde qırpma zamanı gözləri göz yaşı vasitəsi ilə qidalındırır , qurumaqdan qoruyur. Uzunmüddətli yaxına baxmaq zamanı isə bu fizioloji proses pozulur. Buxarlanma nəticəsində gözlərdə quruluq yaranır. Bu səbəbdən də quru göz sindromu dediyimiz xəstəlik meydana çıxır !
Çalışdığımız qədər elektron vasitələrdən uzaq durmalıyıq
Ekspert sözügedən məsələ ilə bağlı tövsiyələrini bölüşdü : "Bütün sadaladığımız səbəbləri nəzərə alaraq, patalogiyanın qarşısını almaq üçün çalışdığımız qədər elektron vasitələrdən uzaq durmalıyıq. Uzunmüddətli istifadə zamanı fasilə vermək lazımdır! Təbiidir ki, bacardıqca açıq havada çox olmaq, təbii su tükətmək əsas köməkçi faktorlardır , iş zamanı isə heç olmasa 30 dəq işləyib, 10 dəq fasilə verib gözlərimizin qeydinə qalmalıyıq. Müasir təbabətdə quru göz sindromunun müəyyən olunmuş müalicə protokollarına əsaslanaraq müalicə aparılır. Profilaktika məqsədilə ekrandan,göz gərginliyi yaradan cihazlardan periodik uzaqlaşın və göz gimnastikası edin. Gözlərinizi qoruyun! Yaxsi olar ki, valideynlərimiz öz övladlarının qeydinə qalan zaman bütün sağlıq şərtlərinə bacardıqca riayət etsinlər!