Azərbaycan beynəlxalq investorlar üçün etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini möhkəmləndirib- ÖZƏL

"Azərbaycanın son illərdə əldə etdiyi iqtisadi nailiyyətlər ölkənin qarşısında yeni inkişaf imkanlarının açılması ilə müşayiət olunur. Bu imkanların reallaşdırılmasında investisiyaların cəlb edilməsi, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi, enerji və nəqliyyat infrastrukturunun inkişaf etdirilməsi, rəqəmsal transformasiya və insan kapitalının gücləndirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır". "Olaylar" xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin deputatı Anar İsgəndərov deyib: "II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində çıxış edən Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın iqtisadi inkişafının mövcud vəziyyətini və gələcək prioritetlərini diqqətə çatdıraraq ölkənin investisiya potensialının genişliyini, yaradılmış əlverişli biznes mühitini və qarşıdakı dövr üçün əsas inkişaf istiqamətlərini təqdim edib.
     Dövlət başçısının çıxışında xüsusi vurğuladığı kimi, sabit iqtisadiyyat və müstəqil maliyyə-iqtisadi sistem gələcək inkişaf üçün mühüm ilkin şərtdir. Son illər həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində Azərbaycanın iqtisadi imkanları genişlənib, ölkə beynəlxalq investorlar üçün etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini möhkəmləndirib. Əlverişli investisiya mühiti sayəsində son 20 il ərzində Azərbaycana 350 milyard ABŞ dollarından çox investisiya cəlb edilib ki, bunun da yarısı birbaşa xarici investisiyaların payına düşür.
       Bu göstərici Azərbaycanın investisiya imkanlarının miqyasını göstərməklə yanaşı, qarşıdakı dövrdə yeni investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi üçün formalaşdırılmış iqtisadi bazanın əhəmiyyətini də ortaya qoyur.
   İqtisadiyyatın şaxələndirilməsi əsas prioritetlərdəndir
     Azərbaycan iqtisadiyyatının inkişafında neft-qaz sektoru mühüm rol oynasa da, qarşıdakı mərhələdə qeyri-neft-qaz sahələrinin daha da inkişaf etdirilməsi əsas istiqamətlərdən biri kimi müəyyənləşdirilir. Prezident İlham Əliyevin çıxışında da uzunmüddətli və dayanıqlı artımın təmin olunması üçün neft-qaz sektorundan kənar sahələrin potensialından daha geniş istifadə edilməsinin vacibliyi qeyd olunub.
    Bu baxımdan bərpaolunan enerji, logistika və nəqliyyat, mədənçilik, kənd təsərrüfatı, rəqəmsal iqtisadiyyat, süni intellekt və infrastruktur xüsusi əhəmiyyət daşıyan istiqamətlər kimi önə çıxır.
     Bərpaolunan enerji sahəsində Azərbaycanın potensialı xüsusilə böyükdür. Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda 157 giqavatlıq enerji potensialının mövcud olduğu bildirilir. Ölkənin müxtəlif ərazilərində Günəş və külək elektrik stansiyalarının fəaliyyət göstərməsi isə bu sahədə praktiki addımların artıq atıldığını göstərir.
     Azərbaycan mühüm nəqliyyat və logistika qovşağına çevrilir
      Azərbaycanın əlverişli coğrafi mövqeyi ölkənin nəqliyyat-logistika imkanlarının genişləndirilməsi üçün mühüm üstünlük yaradır. Son illərdə dəmir yollarına, dəniz limanlarına, hava yükdaşımalarına və avtomobil yollarına böyük həcmdə investisiyalar yatırılıb.
      Dəmir yollarının 60 faizinin elektrikləşdirilməsi, ölkənin qonşu dövlətlərlə dəmir yolu əlaqələrinin mövcudluğu, Bakı Limanının genişləndirilməsi və digər infrastruktur layihələri Azərbaycanın tranzit potensialının artırılmasına xidmət edir.
      Bu siyasətin nəticəsi olaraq Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklərin həcmində sürətli artım müşahidə edilir. Ölkə həm Şərq-Qərb, həm də Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin fəal iştirakçısıdır. Çıxışda bildirilib ki, cari ildə Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit yüklərin həcminin 16 milyon tona çatacağı gözlənilir. 2030-cu ilədək isə hər iki istiqamətdə daşımaların həcminin 25 milyon tona və daha yüksək səviyyəyə çatdırılması hədəflənir.
     Enerji potensialı yeni imkanlar yaradır
     Azərbaycanın ənənəvi enerji sektoru da ölkə iqtisadiyyatında öz əhəmiyyətini qoruyur. Dövlət başçısının çıxışında qeyd olunduğu kimi, neft və qaz iqtisadiyyatda aparıcı rolunu davam etdirəcək, bu sahədən əldə olunan gəlirlər isə yenidən iqtisadiyyata investisiya şəklində yönəldiləcək.
     Bununla yanaşı, Azərbaycanın enerji siyasətində elektrik enerjisinin istehsalı və ixracı istiqaməti də getdikcə daha böyük əhəmiyyət qazanır. Ölkənin enerji potensialının rəqəmsal inkişaf, data mərkəzləri və süni intellekt texnologiyalarının tətbiqi ilə əlaqələndirilməsi yeni investisiya imkanları yaradır.
    Bərpaolunan enerjinin yalnız istehsalı deyil, həm də ötürülməsi və enerjisaxlanc sistemlərinin yaradılması gələcək üçün mühüm istiqamətlərdəndir. Azərbaycan elektrik enerjisinin regional və daha geniş bazarlara çıxarılması imkanlarını genişləndirmək məqsədilə müxtəlif layihələr həyata keçirir.
     Mərkəzi Asiya ilə Avropanı Azərbaycan üzərindən birləşdirəcək elektrik kabel layihələri də bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan, Özbəkistan və Qazaxıstan arasında Xəzər dənizinin dibi ilə keçəcək sualtı elektrik kabeli ilə bağlı imzalanmış müqavilə, eləcə də Azərbaycanı Gürcüstan və Rumıniya ilə birləşdirəcək Qara dəniz kabeli layihəsi ölkənin enerji bağlantılarında rolunun genişlənməsinə yönəlib.
    Rəqəmsal iqtisadiyyat və süni intellekt üçün yeni imkanlar
    Bu sahədə əsas məsələlərdən biri insan kapitalının və kadr potensialının formalaşdırılmasıdır. Çünki müasir texnologiyaların tətbiqi yalnız maliyyə resurslarının və infrastrukturun mövcudluğu ilə mümkün deyil. Peşəkar və ixtisaslı kadrların hazırlanması davamlı inkişafın əsas şərtlərindən biridir.
     Azərbaycanda kibertəhlükəsizlik sahəsində fəaliyyət göstərən mərkəzin yaradılması bu istiqamətdə atılmış mühüm addımlardan biri kimi təqdim edilir. Eyni zamanda, gənclərin xaricdə təhsil almasına yönəlmiş Dövlət Proqramı çərçivəsində həyata keçirilən işlərin ölkənin insan kapitalının inkişafına töhfə verdiyi vurğulanır.
    Neft-qaz sektorunda əvvəlki dövrlərlə müqayisədə yerli mütəxəssislərin payının əhəmiyyətli dərəcədə artması da insan kapitalının formalaşdırılması baxımından mühüm nümunə kimi göstərilir. 1994-cü ildə Hasilatın Pay Bölgüsü Sazişi imzalanarkən Qərb enerji şirkətlərində çalışan əməkdaşların böyük əksəriyyətinin əcnəbilərdən ibarət olduğu, hazırda isə əcnəbi əməkdaşların payının təxminən 5 faiz təşkil etdiyi qeyd olunur.
    Qeyri-neft sektorunun inkişafı yeni mərhələyə keçir
     Azərbaycan iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi baxımından qeyri-neft sektorunun inkişafı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çıxışda qeyd edildiyi kimi, ÜDM-in 70 faizindən çoxu qeyri-neft sektorunun payına düşür. Bununla yanaşı, ixrac strukturunda neft və qazın payının hələ də 90 faizdən çox olması göstərilir.
     Bu rəqəmlər qarşıda mühüm vəzifənin dayandığını göstərir: qeyri-neft sektorunun yalnız daxili iqtisadiyyatda deyil, ölkənin ixrac imkanlarının genişləndirilməsində də rolunu artırmaq.
    Bu baxımdan kənd təsərrüfatı və ərzaq təhlükəsizliyi də mühüm istiqamətlər sırasındadır. Su qıtlığı, quraqlıq və təchizat zəncirlərində mümkün problemlər ərzaq təhlükəsizliyi məsələsini daha da aktuallaşdırır. İdxaldan asılılığın azaldılması məqsədilə qəbul edilmiş dövlət proqramı bu istiqamətdə görülən tədbirlərdən biri kimi diqqətə çatdırılır. Kənd təsərrüfatı sahəsində yerli və xarici investorlar üçün potensial imkanların olduğu qeyd edilir.
   Beləliklə, nəqliyyat, logistika, enerji, rəqəmsal və fiziki infrastrukturun bir-birini tamamlaması Azərbaycanın regional iqtisadi əlaqələrdə rolunun daha da genişlənməsinə şərait yarada bilər.
     Forumun əsas mesajlarından biri də Azərbaycanın investisiya imkanlarının yerində təqdim edilməsinin əhəmiyyətidir. Ölkəyə gələn investorların, sahibkarların və beynəlxalq şirkət nümayəndələrinin real iqtisadi və sosial mühiti öz gözləri ilə görməsi, mövcud imkanlarla tanış olması əməkdaşlıq perspektivlərinin müəyyənləşdirilməsinə şərait yaradır. Prezident İlham Əliyev də çıxışında belə tədbirlərin üstünlüklərindən birinin iştirakçıların ölkə ilə bilavasitə tanış olması olduğunu vurğulayıb.
    Nəticə etibarilə, II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu Azərbaycanın iqtisadi inkişafının yeni mərhələsində investisiyanın rolunu, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi istiqamətlərini və ölkənin regional bağlantı imkanlarını nümayiş etdirən mühüm platforma kimi çıxış edir".