Azərbaycanın ədalətə və beynəlxalq hüquqa əsaslanan mövqeyinə böyük önəm verilir
10:59 Siyasət"Dövlət başçısı İlham Əliyevin hər bir müsahibəsi mühüm çağırışlarla zəngindir. Bu baxımdan "Əl-Ərəbiyyə" telekanalına müsahibəsi hazırda ölkə və dünya mətbuatında geniş işıqlandırılır. Cənab İlham Əliyev müsahibədə bir daha diqqəti Vaşinqtonda əldə olunan tarixi sülh razılaşmasına yönəldərək bildirdi ki, avqustun 8-də ABŞ-da baş verən hadisələr, əslində, qarşıdurmanın və gərginliyin sonu deməkdir. Azərbaycan və Ermənistanın Ağ Evdə Prezident Trampın iştirakı ilə bu sənədi paraflaması müharibənin başa çatdığını göstərir. Bu, mərhələlərlə 30 ildən artıq davam edən müharibənin sonudur və həm Cənubi Qafqaz regionu, həm də daha geniş mənada Mərkəzi Asiya və Yaxın Şərq üçün tamamilə yeni imkanlar açır.
Cənab İlham Əliyevin elə bir çıxışı, müsahibəsi yoxdur ki, 30 illik işğal dövrünün reallıqları diqqətə çatdırılmasın. Ermənistanın əsassız torpaq iddiası artıq tarixə qovuşan Qarabağ münaqişəsinin yaranmasına, bir milyondan artıq soydaşımızın qaçqın və məcburi köçkün vəziyyətinə düşməsinə səbəb olmuşdu. 1993-cü ildə Azərbaycanın ən çətin günlərində xalqın təkidli tələbi ilə hakimiyyətə qayıdan Ümummilli Lider Heydər Əliyevin gərgin səyləri nəticəsində 1994-cü ilin may ayında Ermənistanla Azərbaycan arasında atəşkəs sazişi imzalandı. Sonrakı mərhələnin reallıqları məlumdur. Ermənistan havadarlarına arxalanaraq danışıqlara sadəcə danışıq xatirinə qatılmaqla münaqişənin həllli prosesinin uzanmasına səbəb oldu. 2020-ci ilin 27 sentyabr tarixində Ermənistan silahlı qüvvələrinin Azərbaycan ərazilərinin müxtəlif istiqamətlərdən raket atəşinə tutması dövlətimizin və xalqımızın səbir kasasını doldurdu. İkinci Qarabağ müharibəsi başladı. Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusu 44 gündə beynəlxalq səviyyədə tanınmış ərazilərimizi azad etdi, tarixi ədalət bərpa olundu. Hansı ki, 1992-ci ildə münaqişənin həllində vasitəçilik missiyasını yerinə yetirmək məqsədilə Minsk qrupu yaradılmışdı. Bu qurum yarandığı gündən missiyasının nədən ibarət olduğunu dərk etmədi, maraqları öndə saxlayıb seyrçi mövqedə dayanmağı əsas yol seçdi. Tarixi Zəfərimizdən sonra Minsk qrupunun ləğvi Azərbaycan tərəfindən danışıqların ilkin mərhələlərində irəli sürülmüş şərtlərdən biri oldu".
Olaylar xəbər verir ki, bu fikirləri Milli Məclisin deputatı Malik Həsənov bildirib.
Millət vəkili qeyd edib ki, Qarabağ münaqişəsinin həllindən sonra belə bir qurumun mövcudluğuna ehtiyac yoxdur: "Minsk qrupunun 28 illik fəaliyyətsizliyini Azərbaycan ən yüksək tribunalardan bəyan edib. ATƏT-in Minsk qrupuna həmsədr ölkələr vasitəçilikdən çox, Ermənistana dəstəkləri ilə diqqətdə oldular. Bu reallıqlar Prezident İlham Əliyevin hər bir çıxışında, müsahibələrində xüsusi qeyd edilir. Vaşinqtonda əldə olunan uğurlu nəticələrdən biri məhz Minsk qrupunun ləğv edilməsi oldu. Dövlətimizin başçısı İlham Əliyev sözügedən müsahibəsində bildirdi ki, Ermənistan rəsmi şəkildə Qarabağı Azərbaycanın hissəsi kimi tanıdığını və münaqişənin başa çatdığını bildirdiyi halda, Minsk qrupunun hüquqi mövcudluğu absurddur. Əgər onu saxlamaqda israrlı olsalar, bu, onların Qarabağla bağlı hələ də ərazi iddialarının olduğunu göstərir. Bu, mövqeyimizin əsasında dayanan məntiq idi. Ermənistana anlatmaq üçün çox vaxt və səy sərf etdik ki, hər iki tərəf Minsk qrupunun ləğvi ilə bağlı ATƏT-ə məktub yazsın və bu, Prezident Trampın iştirakı ilə baş verdi. Hazırda proses artıq başlayıb və bu, Minsk qrupunun hüquqi süqutunu ifadə edəcək, çünki o, artıq beş ildən çoxdur ki, fəaliyyətsizdir".
Malik Həsənov onu da vurğulayıb ki, Prezident İlham Əliyev müsahibədə Vaşinqtonda əldə olunan digər tarixi razılaşmadan - Zəngəzur dəhlizinin açılmasına xüsusi diqqət göstərdi: "Cənab İlham Əliyev bildirdi ki, Prezident Donald Tramp və onun komandası sülh prosesinə cəlb olunduqda, vasitəçilik etmək istəyəndə biz onlara belə mesaj verdik: Zəngəzur dəhlizi fəaliyyətə başlamalı və təhlükəsiz olmalıdır. Yəni, Azərbaycan vətəndaşları bu 40 kilometrdən çox məsafəni təhlükəsiz keçə bilməlidirlər, güclü təhlükəsizlik zəmanətləri olmalıdır. Beynəlxalq təhlükəsizlik zəmanətləri təmin edilməlidir. Yalnız Ermənistanın verdiyi zəmanətlər kifayət deyil. Tramp administrasiyası bu qanuni narahatlığı doğru şəkildə qəbul etdi və bunun nəticəsində TRIPP ("Trampın Beynəlxalq Sülh və Rifah Marşrutu") meydana gəldi. Cənab İlham Əliyev bu layihənin çox yaxın zamanda reallaşacağına əminliyini ifadə etdi. O da vurğulandı ki, dəmir yolunun tikintisi uzun vaxt tələb etməməlidir, çünki məsafə cəmi 42 kilometrdir. Əgər biz tikməli olsaq, bir il ərzində tamamlayardıq. Ermənistan üçün isə bəlkə də daha bir neçə il lazım olacaq, çünki dəmir yolu tikintisi sahəsində bizim təcrübəmiz daha çoxdur".
Millət vəkili bildirib ki, dövlət başçısının sözügedən müsahibəsində Azərbaycanın xarici siyasət uğurları, əlaqələrin inkişafında əsas faktorlardan biri olan enerji sektorunda qazandığı nailiyyətlər, tolerant, multikultural dəyərlərin inkişafına davamlı töhfələr verən ölkə olaraq müxtəlif dinləri, mədəniyyətləri bir araya gətirməsi, türk dünyasının birliyinə çağırışlarını atdığı addımları ilə təsdiq etməsi geniş şərh edilir. Cənab İlham Əliyev bildirdi ki, Azərbaycan 10 Avropa ölkəsini qazla təmin edir. Onların 8-i Avropa İttifaqının üzvüdür. Bizim təbii qaz üçün əsas istiqamətimiz Avropadır. Bu ölkələr üçün Azərbaycan qazı onların enerji təhlükəsizliyində həqiqətən də mühüm rol oynayır və bu rol artacaq. Biz 2030-cu ilədək bu gün sahib olduğumuzdan əlavə 8 milyard kubmetr təbii qazı əmin şəkildə təmin edəcəyik. Təbii ehtiyatlarımızla Yaxın Şərqə daxil olmaq bizim üçün ilk təcrübədir. Suriyaya qazın həcmini artıra bilərik. Həmçinin Ərəb Qaz Kəməri, yaxud başqa mübadilə əməliyyatları vasitəsilə digər ölkələri qazla təchiz edə bilərik. Azərbaycan enerji resurslarının ticarətini həyata keçirir. Potensialımız təsəvvür ediləndən daha böyükdür.
Malik Həsənov hazırkı dövrün əsas çağırışı olan türk dünyasının birliyi istiqamətində Azərbaycanın göstərdiyi səylərdən də bəhs edib: "Dövlət başçısı İlham Əliyev müsahibədə bir daha vurğuladı ki, Türk Dövlətləri Təşkilatı hazırda böyük potensiala malikdir. Azərbaycan daim bu qurumu gücləndirməyə sadiq olub. Bu, bir növ məşvərətçi qrup, şura, ölkələr qrupu kimi fəaliyyətə başlayıb, sonra isə transformasiya edib. O, böyük potensiala malikdir. Türkiyə ilə bizim çox sıx münasibətlərimiz var və bu münasibətlər hazırda 2021-ci ildə Şuşada Prezident Ərdoğanla imzaladığımız, bizi hərbi və siyasi müttəfiqlər edən Bəyannaməyə əsaslanır. Bu, hüquqi cəhətdən təkcə hər iki ölkə üçün deyil, bütün Türk dünyası üçün mühüm amildir. Keçən il Azərbaycan Özbəkistanla müttəfiqlik münasibətləri haqqında Müqavilə imzaladı. Həmçinin Türk Dövlətləri Təşkilatının digər üzvləri ilə ölkəmizin strateji tərəfdaşlıq müqavilələri və ya bəyannamələri var. Bu, böyük potensialdır".
Millət vəkili ümumiləşdirilmiş şəkildə qeyd edib ki, Prezident İlham Əliyev sözügedən müsahibəsi ilə bir daha Azərbaycanın Cənubi Qafqazda aparıcı lider dövlət, dünya siyasətində söz sahibi kimi qətiyyətli mövqeyini, strateji hədəflərini açıqladı. Tarixi Zəfərimizdən və suverenliyimizin tam bərpasından sonra Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində artan rolu göz qabağındadır. Yeni dünya nizamının formalaşdığı hazırkı dövrdə Azərbaycanın ədalətə və beynəlxalq hüquqa əsaslanan mövqeyinə böyük önəm verilir. Azərbaycan hər bir sahədə zəngin təcrübəyə malikdir. Müsahibə bütün bu məqamları özündə ehtiva edir.