"Əfsuslar olsun ki, iqtisadi-ticarət əlaqələrimiz hələ də mövcud potensialı əks etdirmir"

Azərbaycan müstəqillik əldə etdikdən sonra bir çox ölkələr kimi Pakistanla da münasibətlər dostluq və qardaşlıq səviyyəsində inkişaf edib. Hazırda da yüksələn xətlə inkişaf edən bu münasibətlər iki ölkənin xalqları arasında bir qədər də yaxınlaşma yaradıb.  Azərbaycanla Pakistan arasında münasibətlərin inkişaf etdirilməsində bu ölkədəki fövqəladə və səlahiyyətli səfirimiz Daşqın Şükürovun müstəsna xidmətlərinin olduğunu desək yanılmarıq. Pakistanda ölkəmizi təmsil edən gündən Bakı ilə İslamabad arasında əlaqələrin inkişaf etdirilməsi istiqamətində çalışan səfirimizin fəaliyyətinin uğurlu nəticələri də zaman-zaman özünü göstərməkdədir.  Bu günlərdə Pakistanın bir neçə nüfuzlu mətbu orqanında Azərbaycanla bağlı silsilə yazıların dərc edilməsində səfir Daşqın Şükürovun xidmətləri az olmayıb. Sevindirici hal ondan ibarətdir ki, səfir Daşqın Şikarov təkcə Pakistan KİV-ləri deyil, eləcə də Vətəndən xeyli uzaqda olmasına baxmayaraq ölkə mətbuatı ilə də sıx əlaqəli şəkildə işləyir, jurnalistlərin ona ünvanlanmış suallarını cavablandırmaqdan yayınmır. Biz də "OLAYLAR" qəzeti olaraq Azərbaycanın Pakistandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Daşqın Şikarovla müsahibə almaq qərarına gəldik. Cənab səfir hər zaman olduğu kimi bu dəfə də ona ünvanlanmış sualları ətraflı şəkildə cavablandırdı.

-Daşqın müəllim, Azərbaycandan kifayət qədər uzaq məsafədə yaşamaq, orada ölkəmizi təmsil etmək nə dərəcədə asan və ya çətindir?

-Azərbaycanla dostluq münasibətlərində olan Pakistanda Azərbaycanı təmsil etmək asan olduğu qədər də çətindir. Asan ona görə ki, Pakistan Azərbaycana dost bir ölkədir, Pakistan və Azərbaycan xalqları arasında dini, linqvistik, qarşılıqlı məhəbbət, adət-ənənələrdə oxşarlıq və digər amillər mövcuddur. Çətinlik isə, təəccüblü görünsə də, yenə də dostluq əlaqələrindən irəli gəlir. Çünki dost ölkədə çalışmaq hər bir səfir üçün ikiqat məsuliyyətdir. Bu əlaqələri qoruyub-saxlamaq və inkişaf etdirmək çox böyük məsuliyyət və səylər tələb edir.

-Pakistandan baxanda Azərbaycan necə görünür? Ümumilikdə sadə pakistanlıların ölkəmizə olan marağı nə dərəcədədir?

-Pakistanda yaşayan bir çox xalqlar, xüsusilə də şimalda məskunlaşan tayfalar, qızılbaşlar və s. köklərinin Azərbaycan, Qafqazdan olduğunu hesab edirlər. Onların ədəbi folklorunda "pərilər diyarı" olan Qafqaz anlayışı çox geniş yayılıb. Odur ki, pakistanlılar üçün Azərbaycan gözəllik, qəhrəmanlıq və mistisizm diyarı simvoludur. Bundan əlavə, son 10 ildə Azərbaycanda həyata keçirilən nəhəng layihələr, qeyri-neft sektorunun sürətli inkişafı, şəhərimizi bəzəyən gözəl parklar, möhtəşəm fəvvarələr, xalqımızın qonaqpərvərliyi pakistanlılarda böyük maraq yaradır. Bir də ki, bizim ölkəmizin adı Pakistanın milli dili olan urdu dilində "doğma qardaş Azər" kimi tərcümə olunur...

-Səfir olaraq hazırda Azərbaycanla Pakistan arasında olan münasibətləri necə qiymətləndirirsiniz və Sizcə iki ölkə arasında əsas diqqət yetirilməli olan sahələr hansılardır?

-Məmnuniyyət hissi ilə bildirmək istərdim ki, əsası 20 il öncə qoyulmuş diplomatik, siyasi, hərbi, humanitar və mədəni sahələrdə ikitərəfli əlaqələr bu gün uğurla inkişaf etməkdədir. Sevindirici haldır ki, bizim ölkələr bütün beynəlxalq və regional forumlarda bir-birini qarşılıqlı şəkildə dəstəkləyir. Bu gün ölkələrimiz arasında bir dənə də olsun problemli məsələ yoxdur. Lakin, əfsuslar olsun ki, iqtisadi-ticarət əlaqələrimiz hələ də mövcud potensialı əks etdirmir. İki ölkə arasında birbaşa uçuşların olmaması, tranzit problemlərinin mövcudluğu, maliyyə köçürmələrində müşahidə edilən çətinliklər və bu kimi digər məsələlər iqtisadi əməkdaşlığın inkişafına mənfi təsirlərini göstərməkdəir. Artıq hər iki tərəf ölkələrimiz arasında mövcud olan xoş məramın xalqlarımızın rifahının artırılmasına istiqamətləndirilməsinin vaxtının gəlib çatdığını xüsusi qeyd edirlər.

-Pakistanda təxminən nə qədər azərbaycanlı yaşayır və orada yaşayan azərbaycanlıların üzləşdikləri başlıca problemləri nədən ibarətdir?

-Pakistanda hazırda təqribən 200 nəfər azərbaycanlı yaşayır ki, onlar da pakistanlılarla ailə qurmuş Azərbaycan xanımlarıdır. Eyni zamanda bu siyahıya bir neçə nəfər tələbə, müxtəlif tədris və elm müəssisələrində çalışan alimlər, iş adamları da daxildirlər. Pakistanda yaşayan Azərbaycan vətəndaşları hər hansı bir ciddi problemlərlə üzləşmir, yerli mühitə tam inteqrasiya olunurlar. Hər hansısa kiçik problem yarananda isə, məhz azərbaycanlı olduqları üçün Pakistan rəsmiləri dərhal məsələni müsbət həll edirlər.

-Rəsmi İslamabad Dağlıq Qarabağ probleminin həlli ilə bağlı məsələdə daim Azərbaycanın haqlı mövqeyini dəstəkləyib və bu siyasət indi də davam edir. Sizcə burada İslam faktoru daha çox rol oynayır, yoxsa Pakistanın da Azərbaycan kimi oxşar problemlə üzləşməsi?

-Pakistan, Dağlıq Qarabağ məsələsində Azərbaycanı birmənalı olaraq dəstəkləyir və işğalçı siyasətinə görə Ermənistanı bir dövlət kimi tanımır. Eyni zamanda, 1 fevral 2012-ci və 5 oktyabr 2013-cü il tarixlərində Pakistan parlamentinin yuxarı palatası olan Senat Xocalı soyqırımını tanıyan, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü bir daha dəstəkləyən, Ermənistanın işğal olunmuş Azərbaycan torpaqlarından dərhal çıxmasını tələb edən 2 qətnamə qəbul edib. Rəsmi İslamabadın tutduğu bu mövqe Pakistanın ədalət və demokratiya prinsiplərinə sadiq olması, Azərbaycan xalqına və dövlətinə qarşı olan səmimi dostluq və qardaşlıq münasibətindən irəli gəlir. Bildiyiniz kimi Heydər Əliyev Fondunun Prezidenti, UNESCO və İSESCO-nun xoşməramlı səfiri, Azərbaycanın birinci xanımı Mehriban Əliyevanın təşəbbüsü və dəstəyi ilə Pakistanda 2012-ci və 2013-cü illərdə silsilə humanitar yardımlar proqramı həyata keçirilib. Bu proqram çərçivəsində, Pakistanın bütün əyalətlərində təhsil, səhiyyə, humanitar sahələrdə irimiqyaslı layihələr icra olunub. Mehriban xanım Əliyevanın bu təşəbbüsü xalqlarımız arasında olan qardaşlıq münasibətlərini daha da möhkəmləndirib və pakistanlıların qəlbində azərbaycanlılara qarşı böyük məhəbbət hissi yaradıb.
 

-Yaxın zamanlarda iki ölkə arasında müxtəlif səviyyəli qarşılıqlı səfərlər gözlənilirmi?

-Qarşıda gələn 2014-cü ildə iki ölkənin icra və qanunverici orqanlarının təmsilçilərinin qarşılıqlı səfərləri nəzərdə tutulub ki, bu səfərlərin detalları da hal hazırda diplomatik kanallarla dəqiqləşdirilməkdədir. Bunların sırasında Azərbaycan tərəfinin İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının İslamabadda keçirilməsi nəzərdə tutlan sammitində iştirakı, Azərbaycan-Pakistan hökumətlərarası birgə komissiyanın 6-cı sessiyasının keçirilməsini qeyd etmək olar. Eyni zamanda Pakistan əyalət və parlament nümayəndə heyətlərinin Bakıya səfərləri də nəzərdə tutulur.

Süleyman İsmayılbəyli