Uşaqlara qarşı cinsi zəmində cinayətə yol verən şəxslər...
Deputat: “Fürsət tapanda yenə o cinayətləri təkrarlayırlar”
Azərbaycan parlamenti tərəfindən Cinayət Məcəlləsində valideyn, övladlığa götürən, müəllim, nəzarəti həyata keçirən digər şəxslər tərəfındən uşaqları əxlaqsız əməllərə cəlb etməyə görə cəzaların sərtləşdirilməsi müxtəlif fikirlərin yaranmasına səbəb olub. Milli Məclisin deputatı, AMEA-nın müxbir üzvü Gövhər Baxşəliyeva hesab edir ki, azyaşlılara qarşı istənilən pozğunluq hərəkətinə yol vermiş və buna görə məhkum olunmuş şəxs bir daha azyaşlılarla işə buraxılmamalıdır.
-Gövhər xanım, Milli Məclisin yaz sessiyası öz işini başa vurdu. Siz bir parlamentari olaraq, yaz sessiyasının yekunlarını necə qiymətləndirirsiniz?
- Parlamentin yaz sessiyası da əvvəlki sessiyalar kimi məhsuldar olub. Bütövlükdə sessiya zamanı ölkəmiz və xalqımız üçün böyük əhəmiyyət kəsb edən 134 qanun layihəsi müzakirə edilərək qəbul edilib, ölkəmizin qanunvericilik bazası xeyli möhkəmlənib, beynəlxalq konvensiya, saziş və protokollar müzakirə edilərək ratifikasiya olunub. Milli Məclisin beynəlxalq fəaliyyəti də uğurlu olub, deputatlarımız müxtəlif beynəlxalq təşkilatlarda ölkəmizi ləyaqətlə təmsil edib, Azərbaycanın mənafeyini müdafiə edən bir sıra sənədlərin qəbul edilməsinə nail olublar. İkitərəfli parlamentlərarası əlaqələr də səmərəli inkişaf edib, xalqımızın haqq səsinin ucaldılması, Xocalı faciəsinin insanlığa qarşı cinayət kimi tanıdılması, XX əsrdə xalqımıza qarşı erməni qəsbkarları tərəfindən soyqırım aktlarının törədilməsi, 1915-ci il bədnam "erməni soyqırımı"nın ifşası və sair istiqamətlərdə xeyli iş görülüb.
- "Cinayət Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında" qanun layihəsinin müzakirəsi zamanı bir sıra ağrılı və narahatedici məqamları dilə gətirdiniz, xüsüsilə də, pedofiliya və pedofillərlə bağlı...
- Əvvəla qeyd edim ki, sözügedən qanun layihəsi ilə valideyn, övladlığa götürən, müəllim, nəzarəti həyata keçirən digər şəxslər tərəfındən uşaqları əxlaqsız əməllərə cəlb etməyə görə xüsusi məsuliyyət və daha ciddi cəzalar müəyyən edilir. Məsələn, "Seksual xarakterli hərəkətlərə məcbur etmə" adlı 151-ci maddədə "Əmlakının məhv edilməsi, zədələnməsi və ya götürülməsi hədəsi ilə və yaxud zərərçəkmiş şəxsin maddi və ya sair asılılığından istifadə etməklə onu cinsi əlaqəyə girməyə, uşaqbazlığa və ya seksual xarakterli digər hərəkətlərə məcbur etmə" yə görə əvvəlki variantda beş yüz manatdan min manatadək miqdarda cərimə və ya iki ilədək müddətə islah işləri və ya üç ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə nəzərdə tutulurdusa, hazırda bu əmələ görə bir ildən iki ilədək müddətə islah işləri və ya bir ildən üç ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə cəzası müəyyənləşdirilib. Mən isə bildirmək istəyirəm ki, bu kimi, xüsusən azyaşlılara qarşı törədilən cinayətlərə görə nəzərdə tutulan cəzalar hətta yeni variantda belə törədilmiş cinayətlərə adekvat deyil, onlar ictimai təhlükəliliyi nəzərə alınaraq daha da sərtləşdirilməlidir. Digər təklifim Cinayət Məcəlləsinin 152 və 153-cü maddələrinə aid oldu. Belə ki, qəbul edilən yeni variantda qanunun 152.3 maddəsində "Bu Məcəllənin 152.1 və ya 152.2-ci maddələrində göstərilən əməllər yetkinlik yaşına çatmayanı tərbiyə etmək vəzifəsi daşıyan şəxslər və ya yetkinlik yaşına çatmayana nəzarəti həyata keçirmək vəzifəsini daşıyan təhsil, tərbiyə, tibbi və ya digər müəssisənin müəllimi və ya digər işçisi tərəfindən törədildikdə-üç ilədək müddətə müəyyən vəzifə tutma və ya müəyyən fəaliyyətlə məşğul olma hüququndan məhrum edilməklə və ya edilməməklə dörd ildən yeddi ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmə ilə cəzalandırılır", - nəzərdə tutulur. Yaxud Qanunun153.3 maddəsində: "Bu Məcəllənin 153.1 vəya 153.2-ci maddələrində göstərilən əməllər yetkinlik yaşına çatmayanı tərbiyə etmək vəzifəsi daşıyan şəxslər və ya yetkinlik yaşına çatmayana nəzarəti həyata keçirmək vəzifəsini daşıyan təhsil, tərbiyə, tibbi vəya digər müəssisənin müəllimi və ya digər işçisi tərəfindən törədildikdə -üç ilədək müddətə müəyyən vəzifə tutma və ya müəyyən fəaliyyətlə məşğul olma hüququndan məhrum edilməklə və ya edilməməklə ikiildən dörd ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır", - kimi cəza müəyyənləşdirilir. Bildirdim ki, bu tipli cinayətlərə görə şəxsin cəzasını çəkəndən sonra 3 il müəyyən fəaliyyətlə məşğul olma hüququndan məhrum edilmə kifayət etmir. Ümumiyyətlə, uşaqlara, azyaşlılara qarşı istənilən pozğunluq hərəkətinə yol vermiş və buna görə məhkum olunmuş şəxs, nəinki 3 il sonra, ümumiyyətlə, heç vaxt, heç bir halda bir daha azyaşlılarla işə buraxılmamalıdır, uşaqlarla iş onlara tamamilə qadağan olunmalıdır. Bu dünya praktikasıdır. Pedofiliya ağır cinayətdir, biz böyüklərin vəzifəsi isə uşaqlarımızın fiziki və psixi təhlükəsizliyini hər vasitə ilə qorumaqdır. Təcrübə göstərir ki, uşaqlara qarşı cinsi zəmində hər hansı cinayətə yol verən şəxslər, hətta cəzalarını çəkmiş olsalar belə, illər sonra fürsət tapanda yenə o cinayətləri təkrarlayırlar. Tibb elmi bunu birmənalı şəkildə təsdiqləyib. Bu kimi şəxslər uşaqlarla işə yenidən buraxıldıqda, bəzən daha ağır cinayət törədirlər. Həmin şəxslər cinayətlərinin izini itirmək üçün hətta uşağı öldürə bilərlər. Bu günlərdə Pirallahı rayonunda baş vermiş hadisə - 5 yaşında uşağın zorlanaraq öldürülməsi hamımıza çox ciddi xəbərdarlıqdır. Cəmiyyət ciddi cəhdlə pedofillərə ömürlük cəza verilməsini tələb edir.
Alim